Wanneer kun je in Nederland noorderlicht verwachten?


Een dansende muur van groen, paars en rood licht. Wie in donkere perioden rond de poolcirkel is geweest, heeft het wellicht weleens gezien: het noorderlicht. Het poollicht of ‘aurora borealis’ zoals het ook wel genoemd wordt, kan een erg indrukwekkende ervaring zijn. Hoewel noorderlicht het vaakst voorkomt in het hoge noorden, is het licht soms ook op lagere breedtegraden waar te nemen. In zeldzame gevallen is het natuurverschijnsel zelfs in Nederland te zien.

Hoe ontstaat het poollicht

Het noorderlicht wordt veroorzaakt door een wolk van elektrisch geladen deeltjes, afkomstig van de zon. Deze geladen deeltjes worden met snelheden van maar liefst 300 tot 700 kilometer per seconde de ruimte in geslingerd. Wanneer deze deeltjes in de atmosfeer terecht komen, botsen ze met zuurstof- en stikstofdeeltjes. Hierbij komt energie vrij en dat resulteert in de kleuren van het noorderlicht. Dit proces vindt plaats op 80 tot 1000 kilometer boven het aardoppervlak.

Door het aardmagnetisch veld worden de elektrisch geladen deeltjes aangetrokken richting de Noordpool en de Zuidpool. Er bestaat dus ook zuiderlicht.

Wanneer kun je het noorderlicht zien? 

Over het algemeen geldt: hoe hoger de snelheid van de elektrisch geladen deeltjes en hoe meer geladen deeltjes op de aarde worden ‘afgevuurd’, des te sterker het noorderlicht. Het noorderlicht is dan ook het sterkst wanneer uitbarstingen aan het oppervlak van de zon plaatsvinden, een zogeheten ‘zonnestorm’.

Alleen bij krachtige zonnestormen is het noorderlicht in Nederland te zien. Dit gebeurt slechts eens in de paar jaar. Soms wordt noorderlicht verwacht, maar het niet met het blote oog niet zichtbaar. Het is dan net niet fel genoeg. Vaak kun je het dan wel met een fotocamera waarnemen. Dit noemen we fotografisch noorderlicht.

In noordelijke regionen is het noorderlicht natuurlijk vele malen sterker dan in Nederland. Ook komt het daar veel vaker voor. Deze foto werd gemaakt op Spitsbergen. Foto: Daan van den Broek

Ideale omstandigheden

Het noorderlicht is niet zichtbaar wanneer andere lichtbronnen in de buurt zijn. Daarom moet het volledig donker zijn en wordt het over het algemeen alleen tussen september en april waargenomen. Een volle maan kan verstorend zijn en ook lichtvervuiling is een spelbreker. Om het noorderlicht te zien kun je dus het best naar een plek buiten de stad gaan om het te zien.

Noorderlicht in Nederland

In Nederland is kans om het noorderlicht te zien als een krachtige uitbarsting aan het oppervlak heeft plaatsgevonden. Daarbij geldt: hoe noordelijker in Nederland je zit, des te groter de kans om het te zien. Favoriet zijn dan ook de Waddeneilanden. Omdat het noorderlicht heel hoog in de atmosfeer ontstaat moet het onbewolkt zijn om het te kunnen zien. De kans om het te zien is extra groot rondom de periode van de nieuwe maan, omdat er dan weinig maanlicht is.

Wil je weten of de weersomstandigheden goed zijn om noorderlicht waar te nemen? Check dan ons weerbericht.

Noorderlicht gezien vanuit Nederland, tussen Lelystad en Enkhuizen. Foto: ANP

Hoofdfoto: ANP

Tags:

Tijdens Sint-Maarten vanavond valt regen en waait het soms flink. Ook de avondspits zal vandaag last hebben van het slechte weer. Lees meer

Deze herfst uitwaaien in Zandvoort? Of liever een weekendje naar een ander park van Center Parcs? Schrijf je nu in voor de Weeronline nieuwsbrief! Lees meer