Op zaterdag 20 maart 2010 om 18.32u begint de astronomische lente . De meteorologische lente begon echter al op 1 maart. Maar wat is nu het verschil tussen de astronomische en meteorologische lente?
Wat is de astronomische lente?
Veel mensen denken dat de astronomische lente ieder jaar op 21 maart begint. Dit is niet geheel waar: dit jaar begint de lente op 20 maart. Sterker nog, de komende decennia begint de astronomische lente vrijwel ieder jaar op 20 maart. Dit komt doordat de astronomische lente is gedefinieerd door de stand van de zon: de lente begint op het moment dat de zon precies boven de evenaar staat. Op die dag zijn de dagen overal op de wereld nagenoeg even lang. Nagenoeg omdat de dag en nacht niet overal precíes even lang duren: in ons land duurt de dag op de eerste dag van de lente zo’n 10 minuten langer dan de nacht. Ook aan het begin van de herfst staat de zon precies boven de evenaar en duren dag en nacht wereldwijd even lang. In de winter op het noordelijk halfrond staat de zon boven de steenbokskeerkring en dus laag aan onze hemel. De dag op het noordelijke halfrond duurt dan veel korter dan de nacht, waarvan het begin gedefinieerd is als het moment waarop het donker wordt. In de zomer op het noordelijk halfrond staat de zon boven de kreeftskeerkring en duurt de dag veel langer dan de nacht.
Wat is de meteorologische lente?
Meteorologen zou je eigenwijs kunnen noemen, maar dat de meteorologische lente op 1 maart begint heeft vooral te maken met praktische redenen. In 1780 besloot de Societas Meteorologica Palatina, een van de eerste internationale weerorganisaties, dat drie kalendermaanden beschouwd konden worden als één seizoen. Om de seizoenen beter met elkaar te kunnen vergelijken werd het begin van een seizoen vastgelegd op de eerste dag van de eerste maand in het seizoen. Daarom duurt de meteorologische lente steevast van 1 maart tot en met 31 mei en wordt er niet gekeken naar de stand van de zon.
Wat is het lenteklimaat in Nederland?
In de lente veranderen er heel duidelijk dingen aan het lente. Het eerste dat opvalt, is dat het warmer wordt. Dit komt doordat de zon hoger aan de hemel komt te staan en er meer straling op het aardoppervlak valt. Hierdoor loopt de temperatuur langzaam op. De zon is overigens niet de enige factor die de temperatuur beïnvloed: nog belangrijker factoren zijn zeeën en oceanen en de stromingen daar vandaan. Water warmt minder makkelijk op dan de bodem. Dit is goed te merken op het strand: op een warme zomerdag kan het zand in snel tempo erg warm worden, terwijl het water nauwelijks opwarmt. De stroming vanaf de oceaan neemt dan de koelere lucht mee naar het warmere land. Als de zon de enige factor zou zijn die invloed heeft op de temperatuur, dan zou 21 juni (de langste dag van het jaar) ook steevast de warmste zijn. Verder neemt in de lente de neerslagduur af en dit geldt ook voor de seizoensgemiddelde neerslaghoeveelheid.
Bron: KNMI/EUMetsat